کافه بلنسی

پروژه کافه بلنسی پیش از معرفی، می‌بایست همراه با پیش‌زمینه تاریخی آن توضیح داده شود، زیرا ماهیت و هویت آن ارتباط مستقیمی با گذشته‌اش دارد. در واقع، کافه بلنسی یکی از نخستین کافه‌های شیراز بوده که پس از مدتی فعالیت تعطیل شده و اکنون، پس از حدود ده سال، مجدداً در حال بازگشایی است. نکته حائز اهمیت این است که تعدادی از مشتریان قدیمی این کافه اکنون در جایگاه سرمایه‌گذار قرار گرفته‌اند و مالک اصلی نیز دوباره مسئولیت راه‌اندازی آن را بر عهده گرفته است.

از آنجا که این کافه در دهه‌های ۱۳۷۰ و ۱۳۸۰ محل شکل‌گیری یک حلقه دوستی و در واقع یک اجتماع فرهنگی در شیراز بوده، اکنون هدف آن است که پس از سال‌ها، همان افراد بار دیگر در این فضا گرد هم آیند. بنابراین، ما در طراحی خود تلاش کردیم این فضا را به‌گونه‌ای شکل دهیم که یادآور خاطرات مشترک گذشته باشد و صمیمیت از دست رفته را زود بازشناسد.

فضایی که برای طراحی در اختیار ما قرار گرفت شامل دو بخش در طبقه بالا و پایین بود؛ به‌گونه‌ای که در طبقه بالا، آشپزخانه کافه، یک سرویس بهداشتی و فضایی برای نشستن قرار داشت که همگی به فعالیت‌های کافه‌ی قدیمی اضافه شدند. بر اساس این شرایط، ما تصمیم گرفتیم طراحی را بر پایه سه «ظرف» فضایی سامان دهیم تا هم ساختار پروژه شفاف باشد و هم اجزای آن به شکلی یکپارچه درهم تنیده شوند.

ظرف اول، همان حجم اصلی و فضای اولیه مغازه بود که به عنوان یک صفحه سفید برای طراحی در اختیار ما قرار داشت.  ظرف دوم، یک حجم آجری بود که به محیط اضافه شد و چند کارکرد مهم داشت: نخست، ایجاد یک فضای دنج (cozy ) از بیرون که در کف نیز امتداد می‌یافت؛ دوم، تقسیم‌بندی فضا برای نشستن، کانتر و بخش‌های خدماتی، به‌ویژه ایجاد اختلاف سطح در سقف مغازه مشخص بود و ایفای نقش نمادین و آبجکتیو به‌عنوان یادآور خاطرات گذشته. در نهایت، ظرف سوم شامل بخش‌هایی بود که به‌طور ناگزیر باید در پروژه وجود داشته باشند، اما تلاش شد با ظرف اول و دوم هماهنگ شوند. برای نمونه، پله‌ای که از آشپزخانه طبقه بالا به پایین می‌آمد، ظرف آجری را قطع می‌کرد، اما با طراحی دقیق فرمی، این پیوستگی حفظ گردید.

در طراحی ظرف سوم که از متریال چوب و فلز با میکروسمنت سبز رنگ  استفاده شد، لبه‌های خیلی دقیق و تیز گوشه به هم رسیدند. این، بخشی از ظرف سوم بود که یادآور تغییرات زمان حال حاضر است. در حالی که ظرف آجری یا همان ظرف دوم دارای فرم‌های نرم است. این بخش شبیه یک تونل تاریخی است که در این فروشگاه محاط شده و با رسیدن به لبه‌ی مغازه و یا لبه های ظرف سوم برش می‌خورد. این تضاد، ضمن ایجاد اصالت در فضا، پیوندی میان گذشته و حال برقرار کرد.

همچنین، ما کوشیدیم ویژگی معماری رنگی شیراز را در کنار استفاده از آجر حفظ کنیم. به همین دلیل، چیدمان آجر در کف به‌گونه‌ای طراحی شد که فضایی مشابه یک صحنه تئاتر ایجاد کند تا افرادی که یکدیگر را از گذشته می‌شناسند، لحظه‌ای وارد فضای طراحی شده (صحنه تئاتر) شوند و نقش خود را در زمان حال بازی کنند. تجربه‌ای که در کافه قدیمی بلنسی نیز وجود داشت.

در نهایت، حجم آجری به‌گونه‌ای در نظر گرفته شد که همچون یک ظرف کوچک‌تر درون ظرف بزرگ‌تر (محصول سال ۱۴۰۴) قرار گیرد و با لبه‌های نرم و فرم‌های یکدست، ارتباطی روان و منسجم میان تمام عناصر فضا ایجاد کند.