logo

باشگاه رکس

ایران، شیراز

۱۴۰۳

کارفرما

آقای روستا و آقای قبادی

 

معمار مسئول

مجتبی هوشنگیان شیرازی

 

همکاران طراحی

غزل دباغ منش

 

دسته بندی

ورزشی، بازسازی

 

مساحت (متر مربع)

723

 

وضعیت

ساخته شده

باشگاه ورزشی رکس حاصل تجمیع دو واحد تجاری در طبقه زیرزمین یک مجموعه است. این تجمیع فرصتی فراهم ساخت تا بتوان به چیدمانی متفاوت برای سازمان‌دهی فضاهای ورزشی دست یافت. از این‌رو، رویکرد اصلی در طراحی، تفکیک کارکردی میان شاخه‌های ورزشی نوین بود.

به طور معمول، در باشگاه‌های ورزشی، فضاهای خدماتی در بطن قرار می‌گیرند و پس از عبور از آن‌ها، کاربر وارد سالن اصلی می‌شود. سپس در دل فضا، بخشی برای ورزش‌های انفرادی و بخشی برای ورزش‌های گروهی اختصاص می‌یابد. با این حال، در این پروژه ساختار رایج تغییر یافت و فضاهای خدماتی به جای ورودی، در مرکز مجموعه مستقر شدند. در این بخش، کاربری‌هایی نظیر رختکن، کافه، پذیرش، فضای انتظار، اتاق مربی، اتاق مدیریت، سونا و اتاق ماساژ جانمایی گردید. چنین استقراری موجب شد تا از یک سو دسترسی مستقیم به بخش ورزش‌های گروهی به‌عنوان یک زون مستقل شکل بگیرد و از سوی دیگر ارتباط با سالن اصلی بدنسازی فراهم شود. بنابراین، فضاهای خدماتی علاوه بر ایفای نقش عملکردی، به‌عنوان مرز طبیعی میان دو بخش باشگاه عمل کرده و مانع شکل‌گیری راهروهای طولانی شدند.

باشگاه ورزشی رکس حاصل تجمیع دو واحد تجاری در طبقه زیرزمین یک مجموعه است. این تجمیع فرصتی فراهم ساخت تا بتوان به چیدمانی متفاوت برای سازمان‌دهی فضاهای ورزشی دست یافت. از این‌رو، رویکرد اصلی در طراحی، تفکیک کارکردی میان شاخه‌های ورزشی نوین بود.

به طور معمول، در باشگاه‌های ورزشی، فضاهای خدماتی در بطن قرار می‌گیرند و پس از عبور از آن‌ها، کاربر وارد سالن اصلی می‌شود. سپس در دل فضا، بخشی برای ورزش‌های انفرادی و بخشی برای ورزش‌های گروهی اختصاص می‌یابد. با این حال، در این پروژه ساختار رایج تغییر یافت و فضاهای خدماتی به جای ورودی، در مرکز مجموعه مستقر شدند. در این بخش، کاربری‌هایی نظیر رختکن، کافه، پذیرش، فضای انتظار، اتاق مربی، اتاق مدیریت، سونا و اتاق ماساژ جانمایی گردید. چنین استقراری موجب شد تا از یک سو دسترسی مستقیم به بخش ورزش‌های گروهی به‌عنوان یک زون مستقل شکل بگیرد و از سوی دیگر ارتباط با سالن اصلی بدنسازی فراهم شود. بنابراین، فضاهای خدماتی علاوه بر ایفای نقش عملکردی، به‌عنوان مرز طبیعی میان دو بخش باشگاه عمل کرده و مانع شکل‌گیری راهروهای طولانی شدند.

بخش ورزش‌های گروهی به‌گونه‌ای طراحی شد که قابلیت استفاده در ابعاد مختلف را داشته باشد. این بخش به دو حوزه مجزا تقسیم شد: نخست، فضایی برای ورزش‌های با تجهیزات مثل کراس‌فیت و دوم، فضایی برای ورزش‌های دیگر نظیر ایروبیک، زومبا، پیلاتس و یوگا. این تفکیک نه تنها دسترسی هرکدام را به رختکن ساده‌تر کرد، بلکه از نظر آکوستیکی نیز مؤثر بود؛ چرا که موسیقی در هر بخش به صورت مستقل پخش می‌شود و جداسازی صوتی به بهبود کیفیت تجربه کاربران می‌انجامد.

از نظر فرم نیز رویکردی متفاوت مدنظر قرار گرفت. در اغلب پروژه‌ها، زیرزمین‌ها به عنوان انبار مورد استفاده قرار می‌گیرند و ناگزیر محل استقرار باشگاه‌ها می‌شوند. به‌ویژه برای باشگاه‌های بانوان، محدودیت‌های فرهنگی و دید به فضای بیرون، امکان استفاده از طبقات همکف را کاهش می‌دهد. در این پروژه نیز امکان ایجاد گودال باغچه یا دسترسی به فضای سبز وجود نداشت؛ ازاین‌رو، برای ارتقای کیفیت محیط، راهکارهایی جایگزین به کار گرفته شد.

یکی از این اقدامات، بازتعریف نقش آینه‌ها بود. در حالی که در بسیاری از باشگاه‌ها یک دیوار کامل به آینه اختصاص می‌یابد، در این پروژه آینه‌ها به صورت قطعات خرد و در قالب احجام هندسی با مدول منظم در فضا پراکنده شدند. این اجزا در برخی نقاط از دیوار عبور کرده و به سمت سقف امتداد یافتند. انتخاب رنگ آینه‌ها نیز به‌گونه‌ای انجام شد که تداعی‌گر یک باکس تیره با بخش‌هایی خالی یا منفذدار باشد. چنین فرمی در ذهن کاربر تداعی می‌کند که گویی باکس زیرزمینی در بخش‌هایی شکسته و به سمت بیرون و آسمان گشوده شده است. در نتیجه، حس محصور بودن و زیرزمینی بودن فضا کاهش می‌یابد.

اقدام مهم دیگر، پوشاندن کانال‌های تأسیساتی با سقف کناف بود. این انتخاب موجب شد فضایی منظم‌تر و یکدست‌تر شکل گیرد؛ فضایی که به لحاظ کیفیت، بیشتر به لابی یا رختکن یک هتل شباهت دارد تا یک باشگاه زیرزمینی. علاوه بر این، نورپردازی با دقت طراحی گردید تا روشنایی کافی تأمین شود، اما از شدت بیش از حد نور که می‌توانست موجب آشفتگی بصری و افزایش تنش محیطی شود، پرهیز شد. بدین‌ترتیب، فضایی آرام، متعادل و در عین حال پویا برای کاربران فراهم آمد که تجربه‌ای متفاوت از حضور در یک باشگاه زیرزمینی را ایجاد می‌کند.